1. Jongerentaal

Jongerentaal bestaat nog niet zo lang. Toen in de jaren ’60 van de vorige eeuw de leerplichtwet verlengd werd en jongeren meer tijd met elkaar gingen doorbrengen ontstond een eigen taal, die paste in de nieuwe pop- en massacultuur. Ook de komst van mensen uit andere landen zorgde voor veranderingen van het ‘jongerenjargon’. Daarnaast hebben de komst van sms en MSN grote invloed gehad op jongerentaal. Er zijn mensen die jongerentaal als bedreiging voor het Standaardnederlands zien. Maar hebben zij gelijk? Hoe werkt jongerentaal nu precies en wat is het verschil tussen straattaal en jongerentaal? En kunnen we eigenlijk wel spreken van een ‘taal’ of zijn het maar wat bij elkaar geraapte kreten? Waarom spreken jongeren eigenlijk een eigen taal?

2. Twitteren niets voor jongeren?

‘Twitteren’ mag dan hét woord van 2009 zijn, jongeren hebben er niets mee. Twitteren en bloggen zijn blijkbaar alleen geliefd bij twintigers, dertigers, bekende Nederlanders en politici die hip willen doen. Minister Verhagen beschouwt Twitter zelfs als ‘politieke thermometer’: een belangrijk medium om erachter te komen wat er leeft bij de Nederlandse bevolking. Recente onderzoeken van bijvoorbeeld TNS Nipo en Ecreation hebben aangetoond dat jongeren niets zien in de toekomst van Twitter. Hoewel persoonlijk contact bij bijna een derde van de jongeren (29%) nog favoriet is, gebruikt de helft van de jongeren het liefst een chatprogramma of online telefoniedienst om met hun vrienden in contact te blijven. Slechts 2% van de ondervraagde jongeren zegt iets te zien in Twitter. Hoewel jongeren duidelijk aangeven dat het internet in de toekomst de plek van televisie, krant en radio zal gaan innemen als belangrijkste bron van nieuws, denken ze dat Twitter nooit een belangrijke bron van nieuws zal gaan worden.

Bijna de helft van de jongeren (48%) geeft aan tussen de één en de drie uur per dag online te zijn en maarliefst 40% is zelfs langer dan drie uur per dag online. Waar komt de fascinatie bij jongeren voor chatsites zoals MSN en de sites Hyves en Facebook vandaan? Miljoenen profielen, foto’s en filmpjes zwerven over het net. Wat maakt Twitter dan zo anders? Wat maakt het zo aantrekkelijk voor al die mensen die de hele dag en zelfs tijdens het werk met niets anders bezig zijn? Waarom Twitteren jongeren dan niet? Zullen jongeren elkaar over twintig jaar enkel online nog iets te melden hebben? Wat zal de toekomst brengen? Gaan we elkaar nog wel zien? Of worden we met zijn allen contactgestoord?

3. De gevaren van mobiel internetten

Altijd en overal online, zonder dat het opvalt. Bamber Delver en Liesbeth Hop schreven er een boek over, dat zojuist is verschenen: De Wifi-generatie. Daarin doen zij uit de doeken welke revolutie zich op dit moment voltrekt: die van het mobiele internet. Op dit moment (november 2009) schat Hop, dat de helft van de jongeren boven de 13 een mobieltje heeft, waarop je kunt internetten. Over een paar jaar is dat waarschijnlijk iedereen. Matthew (14) laat zijn telefoon zien. ‘Hyven en chatten op MSN, dat doe ik het meest.’ Lies (15): ‘Na schooltijd log ik in op MSN en ik meld me pas af als ik ga slapen. Mijn moeder vindt het superirritant en het vreet beltegoed, maar ja…’

Volgens Hop liggen er allerlei gevaren op de loer voor de Wifi-generatie. Niet voor niets dat het Buitenhout College in de eerste en de tweede klas lessen mediawijsheid geeft.

Wat zijn de voor- en nadelen? Welke gevaren liggen op de loer? Heeft verbieden zin? Welke lessen moeten de jongeren leren? Hoe denken ze er in jouw omgeving over?

4. Jongeren en het nieuws

Er zijn mensen die vinden dat jongeren hun weg wel vinden in het aanbod van het nieuws. Jongeren weten volgens hen heel goed wat ze waar kunnen halen. Maar is dat wel zo? De traditionele nieuwsmedia zien dat het niet lukt om de jeugd aan zich te binden. Veel volwassenen denken er net zo over. Te weinig jongeren volgen, volgens hen, het nieuws en dat willen ze graag veranderen. Maar hoe moeten zij dit aanpakken? Zo’n vijftig vertegenwoordigers van verschillende media. Zoals Algemeen Dagblad, Het Parool, Sp!ts, FunX, Ghetto Radio, 3FM, BNN, MTV Networks Llink, Nu.nl, GeenStijl, NOS Headlines, RTL Nieuws, NOS Nieuws, Zembla en van het Ministerie van Onderwijs kwamen nog niet zo heel lang geleden bij elkaar om erover te debatteren. Er waren veel meningsverschillen. Jongeren zelf waren niet uitgenodigd en veel lijkt er daarna dan ook niet veranderd.

Zijn jongeren eigenlijk wel geïnteresseerd in het nieuws? Zoeken ze alleen vermaak of willen ze echt iets weten? Veel jongeren kijken liever naar een soap dan naar een nieuws- of actualiteitenprogramma. Is het nieuws eigenlijk wel zo belangrijk voor jongeren, of kunnen ze makkelijk zonder? Maakt men zich druk om niets? Zijn de bij jongeren populaire sites zoals die van GeenStijl werkelijk serieus te nemen als nieuwsmedium? Hoe kunnen de traditionele media ervoor zorgen dat ook zij jongeren kunnen boeien? Wat hebben zij er al aan proberen te doen? Wat zouden bijvoorbeeld scholen hieraan kunnen bijdragen?

5. De invoering van de kilometerheffing

Het klinkt te mooi om waar te zijn: het merendeel van de automobilisten (59%) is goedkoper uit, terwijl het autoverkeer afneemt en de files halveren. Dankzij de kilometerheffing komen de zwaarste lasten bij de kilometervreters. De vervuiler betaalt. En de rustige rijders zijn goedkoper uit.

Heeft minister Eurlings creatief gerekend? Heeft hij niet te veel vertrouwen in een feilloze techniek?. Het is een complex project, gebaseerd op een satellietsysteem dat nog niet is beproefd. De Raad van State heeft grote aarzelingen. De Telegraaf voert een zwaar tegenoffensief.

Beschrijf de werkwijze. Waarom dit nieuwe systeem? Komt het er echt? Wie betaalt er en voor wat? Zijn de files straks opgelost? Is er genoeg draagvlak bij de Nederlandse bevolking? Hoe wordt er in jouw omgeving over gedacht? Wat vinden de deskundigen?

6. Gokschandalen in het voetbal

De KNVB wil meer duidelijkheid rond mogelijke gokpraktijken in het Nederlandse betaalde voetbal. De bond overlegt momenteel met justitie en politie om misstanden rond het gokken in de Nederlandse voetbalwereld tegen te gaan. Die misstanden zouden met name voorkomen bij wedstrijden in de eerste divisie. Al sinds 2006 zijn verhalen over gokken, omkoping en beïnvloeding van transfers in het Europese betaalde voetbal door (Chinese) goksyndicaten geen zeldzaamheid meer. Nu is er hernieuwde aandacht voor dit ondoorzichtige probleem. Aanleiding daarvoor is een gesprek van de KNVB met onderzoeksjournalist Declan Hill en UEFA-expert Karl Dhont over omkoping in het voetbal. Daarnaast maakte het openbaar ministerie van Bochum (Duitsland) in november bekend dat ruim 200 duels in het Europese betaalde voetbal onder verdenking staan van fraude en gokpraktijken.In diverse landen worden momenteel aanhoudingen verricht en spelers geschorst. Het feit dat de goksyndicaten, die veelal vanuit China lijken te opereren, intensief gebruik maken van internet bemoeilijkt het recherchewerk enorm. Er gaan geruchten dat het WK van 2010 er wel eens door verpest kan gaan worden. Wat is er waar van deze verhalen? Zal het voetbal net zoals o.a. het boksen te maken krijgen met ‘gekochte’ wedstrijden? Wat kan men ertegen ondernemen? Wat blijft er over van de sport?

7. Op je veertiende de wereld rond, maar niet heus.

Laura Dekker van 14, bijna geboren op een zeilboot, wil graag in haar eentje de wereld rondvaren. Pa vindt het goed, ma niet! En de rechter geeft ma gelijk met een hele reeks heldere argumenten. Laura zelf is teleurgesteld over de beslissing. En haar advocaat Peter de Lange is blij, dat de rechter geen bezwaren ziet voor haar emotionele ontwikkeling. Voor alle andere bezwaren is een oplossing te bedenken. ‘Laura is voor mij de Ketelbinkie van Nederland’. Als Laura’s toezicht vervroegd wordt opgeheven en ze in juli 2010 zou mogen vertrekken, is ze nog altijd de jongste solozeiler die een wereldreis maakt. Laat haar toch gaan! Of niet?

Zoek uitgebreid naar de argumenten van de rechter! Wat vindt de vader en waarom? Waarom is ma er op tegen? Ga op zoek naar meer zeezeilers! Wie is er op dit moment de jongste solozeiler? Wat zijn de gevaren? Welke oplossingen zijn er? Beschrijf de reis!

8. Verantwoord speelgoed

Decembermaand speelgoedmaand! Ouders piekeren zich suf, maar ze worden flink geholpen door stapels folders. Marianne de Valck, eigenaar van een speelgoedadviesbureau, wordt het hele jaar door bestookt met vragen als:’Hoe kies ik speelgoed dat mijn kind niet na een dag in een hoek gooit?’ of ‘Van welk speelgoed wordt mijn kind slimmer?’ Eén ding is voor haar helder:’Ouders zouden minder moeten toegeven aan de verlanglijstjes van hun kinderen. Het is geen boodschappenlijstje. Kinderen kunnen nog kunnen nog helemaal niet beoordelen wat speelgoed voor hun kan betekenen.’

Volgens De Valck zijn de kinderen in te delen in vier groepen, die elk hun eigen speelgoed ‘verdienen’. En ontwikkelingspsycholoog Lisette van der Spoel heeft ook uitgesproken opvattingen over wat verantwoord speelgoed is.

Wat zijn jouw ervaringen met speelgoed? Welke speciale herinneringen heb je? Kreeg jij altijd wat je wilde? Wat is er bewaard gebleven? Zoek uit, welke vier types kinderen worden onderscheiden in relatie tot speelgoed. Wat is verantwoord speelgoed en waarom? Vraag eens na bij je ouders en in